Cel:
Celem niniejszego badania jest ocena efektywności technicznej plantatorów juty w Bangladeszu oraz zbadanie wyzwań społeczno-ekonomicznych, z którymi się mierzą, poprzez opracowanie wskaźnika narracji rolników (Farmers’ Narrative Index, FNI), łączącego efektywność produkcji z doświadczeniami rolników.

Materiał i metody:
Przeprowadzono ilościowe badanie terenowe z wykorzystaniem ustrukturyzowanego kwestionariusza opracowanego na podstawie przeglądu literatury oraz badania rekonesansowego. W marcu i kwietniu 2024 r. zebrano dane od 150 aktywnych plantatorów juty, dobranych metodą doboru wygodnego, w sześciu upazilach dystryktu Kushtia – centralnego regionu produkcji juty. Rolników podzielono według wielkości gospodarstwa. Efektywność techniczną oceniono z wykorzystaniem metody stochastycznej analizy granicznej (SFA). FNI opracowano w celu oceny wyzwań społeczno-ekonomicznych oraz identyfikacji dysproporcji z wykorzystaniem danych ankietowych na poziomie dystryktu.

Wyniki:
Wyniki SFA wskazują, że plantatorzy juty osiągają wysoką średnią efektywność techniczną, wynoszącą 89%, co odzwierciedla niemal optymalne wykorzystanie istniejącej technologii. Nawożenie i nawadnianie istotnie zwiększały produkcję, natomiast wyższe koszty nasion wiązały się ze spadkiem produktywności. FNI pozwolił zidentyfikować kluczowe dysproporcje regionalne, uwypuklając główne wyzwania, takie jak niskie ceny rynkowe, niedobór wody oraz ograniczenia finansowe. Jako czynniki zwiększające plony wskazano również korzystne warunki, w tym dobrą pogodę oraz wsparcie organizacji pozarządowych.

Wnioski:
Wyniki pokazują, że choć plantatorzy juty są efektywni technicznie, ich produktywność jest silnie ograniczana przez bariery społeczno-ekonomiczne. W związku z tym kluczowe znaczenie mają polityki ukierunkowane na przystępność cenową nakładów, infrastrukturę nawadniającą oraz mechanizmy rynkowe. FNI dostarcza decydentom praktycznego narzędzia do identyfikowania regionów szczególnie narażonych na trudności oraz do skutecznego dostosowywania programów wsparcia, co ostatecznie przyczynia się do poprawy trwałości i produktywności uprawy juty w Bangladeszu.